Một số các nhà nghiên cứu, nhà báo tên tuổi như: Nguyễn Nghị, Nguyễn Quốc Thái, Khổng Thành Ngọc, Hoàng Minh Thức, cùng một số nghệ sĩ nhiếp ảnh tên tuổi như: Đào Hoa Nữ, Lâm Tấn Khanh, Đình Vinh, Lâm Quang Nới, Vũ Hân, Đào Tiến Đạt, Nguyễn Như Quang… đã kết hợp thực hiện công trình văn hóa khá đặc biệt là sưu tầm tài liệu về lịch sử hình thành và đến tận nơi chụp ảnh về nghệ thuật kiến trúc của các nhà thờ Công giáo ở Việt Nam.
.
Những người chủ chốt của công trình đã đi trên 10.000 cây số đường bộ trong một thời gian ngắn vào cuối năm 2003 đến đầu năm 2004 để chụp hằng nghìn bức ảnh ở những góc máy khác nhau về 200 nhà thờ nằm rải rác từ vùng biển Hà Tiên ở miền Nam đến miền duyên hải Hòn Gai ở phía Bắc, cũng như vùng địa cầu tổ quốc sát biên giới Trung - Việt. Để có được những bức ảnh độc đáo, đặc tả được những góc cạnh kiến trúc và không gian mỹ thuật nơi các nhà thờ tọa lạc, những người thực hiện phải nhiều bữa bỏ ăn, bỏ uống, để đến kịp những nhà thờ cổ vào lúc mặt trời lặn để chụp hình theo yêu cầu nhiếp cảnh và để kịp thời hạn giao hình.

Mặt khác, những nhà thờ xưa và nay vẫn còn đó để chụp hình, nhưng lịch sử xây cất, tên những người chủ trì xây cất, cùng các sự việc liên quan đến quá trình tồn tại của các nhà thờ đó thì không có sẵn. Vì thế, những người đảm nhiệm công việc biên soạn phải khá vất vả để cất công sao lục hàng đống tài liệu và phải đọc cả “một thế kỷ báu” để tra cứu, lượm lặt và đúc kết các chi tiết cần biết. Kết quả của công trình văn hóa nầy đã được Nhà xuất bản Tổng hợp TP.Hồ Chí Minh và Công ty Phát hành sách FAHASA giới thiệu qua cuốn sách giá trị được in bằng hai thứ tiếng Việt-Anh với khổ lớn 22x30cm, lấy tựa: Nhà thờ Công giáo ở Việt Nam-kiến trúc và lịch sử (Catholic Churches in Viet Nam- architecture-and history). Sách tài liệu này dày 320 trang, với gần một nghìn tấm ảnh về 200 nhà thờ. Theo tài liệu của Nguyễn Nghị, đây là phần đầu tiên có được trong tổng số khoảng 6.000 nhà thờ lớn nhỏ và cơ sở thờ tự của người Công giáo trên toàn quốc. Giáo sư - tiến sĩ Nguyễn Quang Hưng, Viện trưởng Viện nghiên cứu tôn giáo Việt Nam, thì cuốn sách trên là công trình đầu tiên tập trung những thông tin và hình ảnh về lịch sử và kiến trúc của 200 nhà thờ, trong đó có 25 nhà thờ chánh tòa (nơi chủ trì của các giám mục phụ trách 25 giáo phận ở Việt Nam), góp phần hữu ích cho việc nghiên cứu kiến trúc Công giáo trong kiến trúc chung của văn hóa Việt Nam.
Trung tâm sách Kỷ lục Việt Nam chính thức công nhận đây là kỷ lục Việt Nam.
|